Crazy Nauka

Czy zakładanie nogi na nogę jest niezdrowe? Jak i po co kameleony zmieniają kolory? Czy i w jaki sposób żyrafy wymiotują? To ostatni odcinek tegorocznego wakacyjnego cyklu, w którym odpowiadamy - z pomocą nauki i badań - na Wasze pytania. Zapraszamy do nowego odcinka Podcastu Crazy Nauki!

Zachęcamy też do posłuchania dwóch cykli naszych podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem: 
1) serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”:
https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac
2) serii dociekliwie analizującej “Sekcja teorii spiskowych”:
https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv 

Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 

A tu znajdziecie nasze koszulki 😊

https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109  

Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! 

Przygotowując ten odcinek, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:
https://www.bbc.com/future/article/20151013-is-crossing-your-legs-bad-for-you
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5140821/
https://www.ovid.com/jnls/bpmonitoring/abstract/10.1097/mbp.0b013e3280b083a7~the-effect-of-crossing-legs-on-blood-pressure
https://www.uts.edu.au/news/2026/04/is-sitting-with-your-legs-crossed-actually-bad-for-you
https://www.healthline.com/health/crossed-legs-while-sitting
https://www.thenakedscientists.com/articles/questions/how-do-giraffes-vomit
https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S1095643316301921?via%3Dihub
https://www.nature.com/articles/ncomms7368
https://doi.org/10.1371/journal.pbio.0060025
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2610148
https://doi.org/10.1098/rsbl.2013.0892
https://www.science.org/doi/10.1126/sciadv.abn2415
https://www.journals.uchicago.edu/doi/10.1086/physzool.66.2.30163690

Jak, kiedy i skąd najlepiej obserwować zaćmienie Słońca w Polsce? Oraz, czy w tych zaćmieniach jest jakiś schemat, jakaś regularność? I za ile lat przestaną być widoczne z Ziemi?

Przed Wami nowy odcinek Podcastu Crazy Nauka!

Relacja korespondenta Polskiego Radia z zaćmienia Słońca 30 czerwca 1954:
https://www.youtube.com/watch?v=pfausuVOGMs

Mapa zaćmień Słońca na świecie w latach 2018-2040:
https://www.reddit.com/r/Astronomy/comments/6v9kvl/map_of_upcoming_solar_eclipses_worldwide_source/?tl=pl 

Zachęcamy też do posłuchania dwóch cykli naszych podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem: 
1) serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”:
https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac

2) serii dociekliwie analizującej “Sekcja teorii spiskowych”:
https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv 

Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 

A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109  

Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! 

Przygotowując ten odcinek, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:
https://www.facebook.com/ZGlowaWGwiazdach/posts/pfbid02GEnBRgqNwvNkvs6dr9zukGBKsdv5UDE7j38L8BbtWHGPuyq2hJyUL128y5DCug4Ul
https://www.polskiastrobloger.pl/2026/07/czesciowe-zacmienie-slonca-i-ksiezyca-sierpien-2026.html
https://space24.pl/nauka-i-edukacja/zacmienie-slonca-2026-jak-i-gdzie-obserwowac-zjawisko
https://www.polskiastrobloger.pl/2026/07/perseidy-2026-w-noc-po-glebokim-zacmieniu-slonca-poradnik.html
https://eclipse.gsfc.nasa.gov/SEsaros/SEsaros.html
https://eclipse.gsfc.nasa.gov/5MCSE/5MCSE-Text.pdf
https://eclipse.gsfc.nasa.gov/SEmono/TSE1999/T99Saros145.html
https://en.wikipedia.org/wiki/Solar_Saros_126
https://skyandtelescope.org/astronomy-resources/astronomy-questions-answers/when-will-the-last-total-solar-eclipse-occur/
https://blogs.bl.uk/science/2018/08/the-150th-anniversary-of-the-first-observation-of-helium.html
https://www.aps.org/apsnews/2014/08/discovery-of-helium-1868
https://arxiv.org/pdf/1811.00461
https://www.nature.com/articles/246072a0
https://polskieradio24.pl/artykul/3393998,ostatnie-calkowite-zacmienie-slonca-w-polsce-niezwykla-relacja
https://historia.ptma.pl/index.php/19_sierpnia_1887,_całkowite_zaćmienie_Słońca
https://sejny.net/artykul/ostatnie-zacmienie-slonca-n948676
https://pl.wikipedia.org/wiki/Zaćmienie_Słońca_z_30_czerwca_1954

Opowieść o tym, jak ludzie są w stanie namieszać w magnetosferze Ziemi za pomocą jednego absurdalnego testu jądrowego. I jak do dziś, po 64 latach, nie potrafią tego naprawić. 

Zachęcamy też do posłuchania dwóch cykli naszych podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem: 
1) serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”:
https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac
2) serii dociekliwie analizującej “Sekcja teorii spiskowych”:
https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv 

Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka
Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 
A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109  

Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! 

Przygotowując ten odcinek, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:
https://www.science.org/content/article/us-tests-ways-sweep-space-clean-radiation-after-nuclear-attack
https://www.aps.org/apsnews/2022/11/electromagnetic-pulse
https://www.discovermagazine.com/the-50th-anniversary-of-starfish-prime-the-nuke-that-shook-the-world-238
https://nepp.nasa.gov/files/26652/2015-561-Stassinopoulos-Final-Paper-Web-HEART2015-STARFISH-supplemental-TN26292.pdf 
https://www.nationalgeographic.com/premium/article/why-the-us-once-set-off-a-nuclear-bomb-in-space-called-starfish-prime
https://en.wikipedia.org/wiki/Starfish_Prime
https://en.wikipedia.org/wiki/Van_Allen_radiation_belt
https://timesofindia.indiatimes.com/science/the-day-the-us-exploded-a-nuclear-bomb-in-space-and-created-an-artificial-radiation-belt/articleshow/132556453.cms

Kolejny odcinek wakacyjnego cyklu, w którym odpowiadamy na Wasze pytania. Albo staramy się odpowiedzieć, o ile umiemy. Tym razem tematy przysłane przez: Dominikę, Martę i Huberta wraz z Dobrusią oraz Anetę. 

00:00 - Cześć
01:47 - Czy faktycznie niebieskie światło psuje nam sen?
22:31 - Dlaczego w Tajlandii Księżyc leży sobie na boku?
34:41 - Czy studnie kradną sobie wodę?
49:11 - Czym i po co mruczą koty?

Zachęcamy też do posłuchania dwóch cykli naszych podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem: 
1) serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”:https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac

2) serii dociekliwie analizującej “Sekcja teorii spiskowych”:https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv 

Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 

A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109  

Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! 

Przygotowując ten odcinek, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł: 
Niebieskie światło:
https://www.bbc.com/future/article/20260407-the-blue-light-from-your-phone-isnt-ruining-your-sleep
https://www.nytimes.com/2025/08/17/well/health-effects-blue-light-screen-use.html
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38806392/
https://academic.oup.com/braincomms/article/6/3/fcae173/7675955?login=false
https://www.cooperlighting.com/b-dam/cooper-lighting/solutions/technologies/bioup/cls-bioup-white-paper.pdf
https://cdn.clinicaltrials.gov/large-docs/52/NCT07391852/Prot_000.pdf
https://www.cochrane.org/evidence/CD013244_blue-light-filtering-spectacle-lenses-visual-performance-macular-back-part-eye-protection-and
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30311830/

Księżyc:
https://aa.usno.navy.mil/faq/crescent
https://in-the-sky.org/news.php?id=20230519_08_100
https://www.almanac.com/captivating-crescent-moon
https://skyandtelescope.org/astronomy-news/observing-news/thinnest-crescent-moon/
https://earthsky.org/astronomy-essentials/everything-you-need-to-know-zodiacal-light-or-false-dawn/https://www.universalworkshop.com/2019/03/07/the-steep-hill-of-spring/
https://www.seas.upenn.edu/~amyers/MoonPaper20June.pdf
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10505201/
https://link.springer.com/article/10.3758/s13414-014-0767-3
https://harfordastro.org/blog-4-1/tilting-the-ecliptic

Studnie
https://pubs.usgs.gov/circ/circ1186/html/boxa.html
https://www.usgs.gov/water-science-school/science/groundwater-wells
https://www.usgs.gov/mission-areas/water-resources/science/groundwater-level-response-earthquakes
https://doi.org/10.1038/s41598-020-74991-0
https://www.pgi.gov.pl/psh

Mruczenie kota
https://www.cell.com/current-biology/fulltext/S0960-9822(23)01230-7
https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1046/j.1365-2907.2002.00113.x
https://www.cell.com/current-biology/fulltext/S0960-9822(09)01168-3
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC1570911
https://pubs.aip.org/asa/jasa/article/110/5_Supplement/2666/550913/The-felid-purr-A-healing-mechanism
https://www.loc.gov/everyday-mysteries/item/why-and-how-do-cats-purr/
https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/jmor.21627
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3206895/
https://www.nationalgeographic.com/science/article/why-margarita-can-purr-but-cant-roar
https://www.sciencedaily.com/releases/2023/10/231004105157.htm

Jak odległa katastrofa naturalna, klimat, głód, handel zbożem i rozejm ułożyły się w ciąg zdarzeń, który doprowadził do wybuchu epidemii Czarnej Śmierci w Europie. Niedawno znaleziono ostatni brakujący element całej tej układanki.

Zachęcamy też do posłuchania dwóch cykli naszych podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem: 
1) serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”:
https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac
2) serii dociekliwie analizującej “Sekcja teorii spiskowych”:
https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv 

Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 

A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109  

Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! 

Przygotowując ten odcinek, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:
https://www.nature.com/articles/s43247-025-02964-0
https://www.bbc.com/news/articles/cy5gr2x914ro
https://www.nationalgeographic.com/science/article/black-death-plague-volcano-eruptions-europe
https://pl.wikipedia.org/wiki/Czarna_%C5%9Bmier%C4%87
https://www.medonet.pl/zdrowie/zdrowie-dla-kazdego/dzuma-czyli-czarna-smierc-najgorsza-pandemia-w-dziejach-ludzkosci/9d2b1n7
https://www.frontiersin.org/journals/plant-science/articles/10.3389/fpls.2024.1487099/full