De Universiteit van Nederland Podcast

Een kilo zout; dat is wat de gemiddelde Nederlander jaarlijks ongemerkt te veel binnenkrijgt. Wereldwijd is zout verantwoordelijk voor maar liefst 1,65 miljoen doden per jaar. Voedingskundige Marianne Geleijnse van de Wageningen Universiteit legt uit waarom zout een gevaarlijke sluipmoordenaar is, en hoe de voedingsindustrie ons een zoutobsessie aanleert. Gelukkig is de zucht naar zout een aangeleerde smaak, wat betekent dat je er ook vanaf kan komen. Hoe? Luister de podcast zodat je zonder smaakverlies succesvol kunt ontzouten!
Voedingscentrum: https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/zout-en-natrium.aspx
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hoe vaak heb jij al gezegd: “Nou, wat toevallig dat wij elkaar hier tegenkomen!”? Toevallig ontmoetingen lijken willekeurig, maar dat zijn ze niet volgens wiskundige Sandjai Bhulai van de Vrije Universiteit Amsterdam. Hij kan het zelfs uitrekenen: hoe vaak je mensen tegenkomt, maar ook hoe vaak je ze nét misloopt.
Om zijn formule in de praktijk te testen, lieten we zes proefpersonen een uur lang willekeurig door de stad lopen. Benieuwd wat daaruit kwam? Kijk of luister dan deze aflevering!
Wil je weten hoe Sandjai precies tot zijn formule komt? Bekijk dan het doorgespoelde deel van de aflevering waarin hij de hele formule verder uitlegt: https://youtu.be/nEubIQin7Tk
Tool van Sandjai: https://math.vu.nl/~sbhulai/uvnl/
En vind je het leuk om zelf uit te rekenen wat de kans is dat jij een bekende tegenkomt of juist nét niet tegenkomt. Sandjai heeft de hele formule a.d.h.v. een voorbeeld hier ook nog uitgeschreven: https://drive.google.com/file/d/1SrC4mxJhwRtHRovc1ISsqjlEX8_9yyZI/view?usp=sharing
0:00 Kun je uitrekenen of je iemand wel of niet tegen kunt komen?
1:06 Wat is de kans dat je iemand tegenkomt?
2:06 Op welke afstand kun je iemand herkennen?
3:59 Hoe bereken je de kans dat je iemand kunt tegenkomen?
5:07 Hoe bereken je de relatieve snelheid?
7:51 Wat is de kans dat je één iemand tegenkomt?
9:04 Waarom kom ik mijn ex overal tegen?
9:45 Hoe bereken je dit voor meerdere mensen?
10:20 Hoe vaak gaan ze elkaar tegenkomen?
11:09 Hoe kun je een kansberekening nauwkeurig maken?
12:04 Waarom speelt toeval een rol bij kansberekeningen?
12:17 Wat is de kans dat je iemand net niet tegenkomt?
14:44 Hoe wordt kansberekening toegepast in oorlogssituaties?
15:22 Hoe kan ik mijn ex ontlopen?
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hoeveel invloed heeft de plek waar je wieg staat op hoe je naar jezelf kijkt? Eddie Brummelman (Universiteit van Amsterdam) onderzoekt in zijn project Generatie Hoop hoe opgroeien in armoede of rijkdom het zelfbeeld van kinderen vormt. Want wie minder kansen krijgt, kan zichzelf ook als minder slim of talentvol gaan zien.
In deze aflevering vertelt Eddie hoe kinderen ongelijkheid al vroeg leren herkennen, hoe ze daar stereotypes aan gaan verbinden, en hoe die uiteindelijk kunnen doorwerken in hun eigen zelfbeeld. Maar óók hoe het anders kan: door kinderen op een andere manier te leren kijken naar ongelijkheid, kunnen we ervoor zorgen dat ieder kind zijn talenten gaat erkennen.
Lil Scientist platform: https://kidlab.nl/project/lilscientist/.
Hoe complimenten zorgen voor een laag zelfbeeld:
https://open.spotify.com/episode/6Fc40WMUdPqtQqbDewxnvK?go=1&sp_cid=4d5a01c724dd1a3df96c06b60e2af2de&utm_source=embed_player_p&utm_medium=desktop
https://www.youtube.com/watch?v=gbUeQKUP_eE
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Heb je je ooit afgevraagd wat er precies met jouw stukje huid gebeurt nadat die is weggesneden bij de huisarts of dermatoloog? In deze aflevering neemt patholoog Sjors Koppes (@dr.pathologica), dé medische detective van het ziekenhuis, ons mee achter de schermen van het Erasmus MC. Hij laat zien hoe hij kwaadaardig gedrag op celniveau opspoort, en of die ene moedervlek onschuldig is of toch huidkanker.

Meer van dit:
📲 Wil je meer pathologisch speurwerk zien van Sjors? Volg hem dan op zijn socials: @dr.pathologica
📽️ We maakten eerder een video over hoe je huidkanker herkent: https://www.universiteitvannederland.nl/college/hoe-herken-je-huidkanker

0:00 Wat doet een patholoog eigenlijk?
1:00 Hoe begint het onderzoek naar een moedervlek?
1:15 Hoe maak je weefsel zo klein dat je het onder de microscoop kunt bekijken?
1:34 Waarom is huidweefsel net als kaas?
1:58 Vijf stappen om huid onder een microscoop te onderzoeken
3:36 Wat zie je onder de microscoop?
4:04 Welke cellen zijn belangrijk bij het opsporen van kanker?
5:05 Hoe ontstaan kankercellen?
5:39 Hoe herkent een patholoog kanker?
6:48 Hoe ontstaan uitzaaiingen?
7:23 Wat zijn carcinomen?
7:42 Wanneer is een moedervlek een melanoom?
8:12 Hoe ziet een melanoom eruit onder de microscoop?
8:38 Wanneer is een moedervlek goedaardig of kwaadaardig?
9:19 Wanneer spreken we van een melanoom?
9:51 Hoe herken je zelf een melanoom?
10:40 Wat ontdekt een patholoog nog meer? (Fillers)
11:29 Waarom is pathologie zo belangrijk?
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hadden de Romeinen ook al te maken met migratie? Zeker! Uit DNA-onderzoek blijkt dat 1 op de 10 mensen in het Romeinse Rijk geboren werd op een compleet andere plek dan waar ze stierven. Best vergelijkbaar met migratiecijfers in de EU nu.
Olivier Hekster (hoogleraar Oude Geschiedenis) en Merijn Doggen (hoofdredacteur Universiteit van Nederland) kijken door de bril van de Romeinen naar de migratie van nu, live op het Best Kept Secret Festival. Waren er destijds ook al demonstraties, zoals we die nu bijvoorbeeld in Ter Apel zien? En wat kunnen we leren van een eeuwenoude brief van soldaat Apion, een migrant uit die tijd - en hoe kijken migranten van nu daar zelf naar?
En goed nieuws: dit is een voorproefje! Vanaf november draait het nieuwe seizoen van Rare Jongens helemaal om migratie. Je vindt de podcast via deze link: https://open.spotify.com/show/3VZ2qBh27xCnZbLM4zjCNv?si=53ab4f61518e435d.
See omnystudio.com/listener for privacy information.