Partner im RedaktionsNetzwerk Deutschland
Radio Logo
Der Stream des Senders startet in {time} Sek.
StartseitePodcastsGeschichte
ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ពិភពលោក

ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ពិភពលោក

Podcast ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ពិភពលោក
Podcast ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ពិភពលោក

ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ពិភពលោក

hinzufügen

Verfügbare Folgen

5 von 24
  • តើមនុស្សអាចទៅរស់នៅលើភពអង្គារបានដែរឬទេ?
    មានអ្នកខ្លះ​គិត​ថា មនុស្សយើង​គួរ​ស្វែងរក​ភពថ្មី​ ដើម្បីធ្វើ​ជាជម្រក​​បន្ថែម​ពីលើ​ផែនដី ចៀសវាង​រស់នៅ​កន្លែងតែមួយ នាំ​ឲ្យ​ពូជមនុស្ស​ត្រូវ​ប្រឈម​នឹង​ការ​ស្លាប់ផុតពូជ ដោយ​ហេតុការណ៍​ដែល​យើង​មិន​អាច​ទប់ទល់បាន ដូចជា ការបុកទង្គិច​ជាមួយ​អាចម៍ផ្កាយ​ជាដើម។ នៅក្នុង​បច្ចេកវិទ្យា​ដែល​យើងមានបច្ចុប្បន្ន គេ​សំឡឹង​ឃើញ​មានតែ​ភពអង្គារ​មួយ​ប៉ុណ្ណោះ ដែល​អាច​មាន​អំណោយផលជាងគេ ហើយ​អ្នក​ខ្លះ​ថែម​ទាំង​មាន​គម្រោង​បញ្ជូន​មនុស្ស​ទៅរស់​នៅលើ​នោះថែមទៀត។ ក៏ប៉ុន្តែ សួរថា តើ​ភពអង្គារ​នេះ​ពិតជា​មាន​លក្ខខណ្ឌ​អំណោយផល ដែល​អាច​ឲ្យ​មនុស្ស​យើង​ទៅរស់​នៅ​បាន​មែន​ឬ​ក៏​យ៉ាងណា? នៅក្នុង​បច្ចេកវិទ្យា​ដែល​មនុស្ស​យើង​មាន​សព្វថ្ងៃនេះ បើ​ចង់​ធ្វើ​ដំណើរ​ចេញ​ពី​ប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ​​ទៅ​ប្រព័ន្ធផ្កាយផ្សេង វា​គឺ​ជា​រឿង​ស្មុគស្មាញ​ខ្លាំង ដែល​ពិបាក​នឹង​អាច​ទៅ​រួច។ ដូច្នេះ លទ្ធភាព​បច្ចុប្បន្ន គឺ​មាន​ត្រឹមតែ​នៅ​ក្នុង​ប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ​​នេះ​ប៉ុណ្ណោះ។ ​បើ​គិតតែ​ក្នុង​ប្រព័ន្ធ​ព្រះអាទិត្យ​របស់​យើង​នេះ យើង​ឃើញ​ថា ភពអង្គារ​ គឺ​អាច​រាប់​ថា​ជា​ភព​ដែល​មាន​លក្ខខណ្ឌ​អំណោយផល​ជាងគេ សម្រាប់​​ធ្វើ​ជា​ទីជម្រក​ទីពីរ​របស់​មនុស្ស​យើង។ ក៏ប៉ុន្តែ សួរថា តើ​មនុស្ស​យើង​ពិតជា​អាច​រស់​នៅ​លើ​ភពអង្គារ​បានមែន​ឬ​ក៏​យ៉ាងណា? លក្ខខណ្ឌ​អាច​មាន​អំណោយផល បើធៀបនឹង​ភពផ្សេងទៀត ក៏ប៉ុន្តែ បើ​ធៀបនឹងលក្ខខណ្ឌ​នៃ​ជីវិត ដែល​យើង​មាន​លើ​​ភពផែនដី​របស់​យើងនេះវិញ វា​គឺ​ជា​រឿង​ផ្សេង។ ភពអង្គារ​គឺ​ជា​ភព​ហួតហែង គ្មានទឹក​រាវ​នៅលើដី ដែល​អាច​ឲ្យ​មនុស្ស​យកមកប្រើ​ប្រាស់​បាន​នោះទេ ចំណែក​ស្រទាប់​​បរិយាកាសវិញ​​មាន​យ៉ាងស្តើង​បំផុត គឺមានត្រឹមតែ​ប្រមាណ​ជា​ ១%​ ប៉ុណ្ណោះ​នៃ​ស្រទាប់​បរិយាកាស​ផែនដី។ ស្រទាប់​បរិយាកាស​ស្តើង បូករួម​ជាមួយ​នឹង​កម្លាំង​ទំនាញ​ក៏ខ្សោយ (ត្រឹមប្រហែល​ ៤០% នៃ​កម្លាំងទំនាញផែនដី) ​សម្ពាធ​បរិយាកាស​នៅលើដីភពអង្គារ​​ក៏​មានកម្រិត​យ៉ាង​សែន​ទាប​ផងដែរ គឺ​ទាបជាង​សម្ពាធ​នៅលើ​ភពផែនដី​រហូតដល់​ទៅ ១០០ដងឯណោះ។ លើសពីនេះ​ទៅទៀត ​បរិយាកាស​នៅលើ​ភពអង្គារ​នេះ​ទៀត​សោត មិនមាន​អុកស៊ីសែន​ឲ្យ​យើង​ដក​ដង្ហើម​បាននោះដែរ ដោយ​​នៅ​ក្នុង​ខ្យល់​លើ​ភពអង្គារ មាន​រហូតដល់​ទៅ ៩៥% គឺ​ជា​​​ឧស្ម័ន​កាបូនិក។ និយាយ​ពី​សីតុណ្ហភាព​វិញ ភពអង្គារ​មាន​សីតុណ្ហភាព​ត្រជាក់ខ្លាំង បើ​ធៀប​នឹង​ភពផែនដី​របស់​យើង ដោយ​សីតុណ្ហភាព​ខ្ពស់​បំផុត​អាច​មាន​ត្រឹម ២០​អង្សា ចំណែក​ត្រជាក់​បំផុត អាច​ចុះ​រហូតដល់​ទៅ -១២០អង្សា​ឯណោះ ហើយ​បើ​គិត​ជា​សីតុណ្ហភាព​មធ្យម​ គឺ​ក្នុងរង្វង់ -៦០អង្សា (​សីតុណ្ហភាព​មធ្យម​លើ​ភពផែនដី​របស់​យើង គឺ ១៥អង្សា)។ ម្យ៉ាងទៀត ការប្រែប្រួល​នៃ​សីតុណ្ហភាព រវាង​ពេល​ថ្ងៃ​ និង​ពេល​យប់ នៅលើ​ភពអង្គារ ក៏​មាន​គម្លាត​គ្នា​យ៉ាង​ដាច់ឆ្ងាយ​ផងដែរ ដោយ​នៅ​ក្នុង​អំឡុង​រដូវក្តៅ នៅ​តំបន់​អេក្វាទ័រលើភពងអង្គារ សីតុណ្ហភាព​ពេលថ្ងៃ​អាច​ឡើង​ដល់ ២០អង្សា ចំណែក​ពេល​យប់​អាច​ចុះត្រជាក់​​រហូតដល់​ទៅ -៧០អង្សា។ ការគំរាមកំហែង​ដ៏ធំមួយ​ទៀត នៅលើ​ភពអង្គារ គឺ​វិទ្យុសកម្ម​មក​ពី​ព្រះអាទិត្យ ពីព្រោះ​ថា ភពអង្គារ ក្រៅពីមាន​ស្រទាប់​បរិយាកាស​ស្តើង គឺ​គ្មាន​ខែលម៉ាញេទិក​ជាខែលការពារ ដូចជា​នៅលើ​ភពផែនដី​របស់​យើង​នោះទេ។ វិទ្យុសកម្ម​ពីព្រះអាទិត្យ​នេះ អាច​បង្កនូវ​ផលប៉ពាល់​ទាំង​ចំពោះ​ឧបករណ៍ប្រើប្រាស់ ជាពិសេស ប្រព័ន្ធអេឡិចត្រូនិច ហើយ​ជាពិសេស គឺ​បង្ក​នូវ​ផលប៉ះពាល់​ទៅដល់​ជីវិត ទាំង​អាយុជីវិត​របស់​មនុស្ស និង​ទាំង​ជីវិត​សត្វ រុក្ខជាតិ ដែល​ជា​ធនធាន​ចាំបាច់ សម្រាប់​ការ​រស់នៅ​របស់​មនុស្ស​យើង។ ដូច្នេះ ជារួមមកវិញ មនុស្ស​មិន​អាច​រស់លើ​ភពអង្គារ​បាន ដូចជា​នៅលើភពផែនដី​របស់​យើង​នោះទេ។ ​អាច​រស់នៅ​បាន​​ទាល់តែ​មាន​ការរៀបចំ​រចនាសម្ព័ន្ធ​ពិសេស៖ មានទីជម្រក ដែល​អាច​ការពារ​វិទ្យុសកម្ម​ពី​ព្រះអាទិត្យ​ពី​ខាង​ក្រៅ ចំណែក​នៅ​ខាងក្នុង​ត្រូវមាន​ប្រព័ន្ធផ្គត់ផ្គង់​អុកស៊ីសែន និង​​ប្រព័ន្ធ​រក្សា​សម្ពាធ​ឲ្យ​ស្មើ​នឹង​កម្រិតសម្ពាធ​ធម្មតា​លើ​ផែនដី៕
    6/28/2022
    8:49
  • ហេតុអ្វីបានជា​ភពអង្គារក្លាយជា​ភព​ស្ងួតហួតហែង?
    ទិន្នន័យជាច្រើន​បង្ហាញ​ថា ភពអង្គារ​ធ្លាប់​ជា​ភព​ដែល​មាន​ទឹក ក្នុងបរិមាណ​ដ៏ច្រើន ដែល​បង្កើត​ជា​បឹង ទន្លេ សមុទ្រ... ហើយ​ទឹក​លើ​ផ្ទៃដី​ភពអង្គារ​នេះ ធ្លាប់មាន​ក្នុងរយៈពេល​យូរ​រហូតដល់​ទៅ​រាប់ពាន់លានឆ្នាំឯណោះ។ តើ​មូលហេតុអ្វីបាន​ជា​ភពអង្គារ​លែងមានទឹក ហើយ​ក្លាយ​ជា​ភពស្ងួតហួតហែង​បច្ចុប្បន្ន​នេះ? គិតមកទល់​នឹង​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​នេះ ថ្វីដ្បិត​តែ​គេ​នៅមិនទាន់​មាន​ភស្តុតាង​ជាក់លាក់ បញ្ជាក់​អំពី​វត្តមាន​នៃ​ជីវិត ឬ​លក្ខខណ្ឌ​អំណោយ​ផល​ដល់​ជីវិត​នៅលើ​ភពអង្គារ ក៏ប៉ុន្តែ ទិន្នន័យ​ដែល​គេ​ប្រមូល​បាន​ អាច​បញ្ជាក់​យ៉ាង​ច្បាស់​ថា នៅលើ​ផ្ទៃដី​ភពអង្គារ​ធ្លាប់មាន​​ទឹក​រាវ ក្នុង​បរិមាណ​ដ៏ច្រើន ដែល​បង្កើត​ទៅជា​ទន្លេ និង​សមុទ្រ ហើយ​​​ការសិក្សា​ចុងក្រោយ​បង្អស់​កាល​ពីពេល​ថ្មីៗ​នេះ​ក៏បាន​បង្ហាញ​ផងដែរថា ទឹក​នៅលើ​ផ្ទៃដី​ភពអង្គារ​នេះ​មិនមែន​មាន​​តែមួយរយៈពេលខ្លី​នោះទេ ផ្ទុយ​ទៅវិញ គឺ​ធ្លាប់មាន​ក្នុងរយៈពេល​យូរ ​រហូត​ដល់​ទៅ​រាប់ពាន់​លាន​ឆ្នាំ​ឯណោះ។ សំណួរ​ត្រូវ​ចោទឡើងថា តើ​ទឹក​អស់​ទាំងនោះ​ត្រូវ​បាត់ទៅណា? ហេតុអ្វី​បាន​ជា​ភព​អង្គារ​​ត្រូវ​វិវឌ្ឍ​ទៅ​ជាភព​ហួតហែង​គ្មាន​ទឹក​​បែបនេះ​ទៅវិញ? ចម្លើយ គឺចេញ​មក​ពីព្រះអាទិត្យ! នៅស្នូល​ខាងក្នុងព្រះអាទិត្យ កន្លែងដែល​ជា​ប្រភព​នៃ​ប្រតិកម្ម​នុយក្លេអ៊ែរ និង​ជា​ប្រភព​នៃ​ថាមពល​ព្រះអាទិត្យ សីតុណ្ហភាព​មាន​រហូតដល់​ទៅ​ប្រមាណ​ជា ១៥លាន​អង្សា។ មកដល់​ផ្ទៃខាងលើ​របស់​ព្រះអាទិត្យ​ សីតុណ្ហភាព​​មាន​ត្រឹម​​ប្រមាណ​ជា ៦ពាន់​អង្សា ក៏ប៉ុន្តែ ចេញ​ផុត​ពីផ្ទៃព្រះអាទិត្យ ចូល​ទៅដល់​​​ក្នុង​ស្រទាប់​បរិយាកាស​ផ្នែក​ខាងលើ​វិញ ដែលគេ​ឲ្យឈ្មោះថា « Corona » សីតុណ្ហភាព​មាន​រហូតដល់​ទៅ​ជាង ១លាន​អង្សា បង្កើត​ទៅជា​ខ្យល់ព្រះអាទិត្យ (ឬ Solarwind) ដែល​ពេលខ្លះ​មាន​ល្បឿន​រហូតដល់​ទៅប្រមាណ​ជា ៨០០គីឡូម៉ែត្រ​ក្នុង​មួយវិនាទី សាយភាយ​ចេញ​ពី​ព្រះអាទិត្យ ​សំដៅ​ទៅប៉ែក​ខាង​ក្រៅ​ប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ ដោយ​ត្រូវ​ឆ្លងកាត់​តាម​គន្លង​របស់​ភព។ ខុសពី​ភពផែនដី ដែលមាន​ដែនម៉ាញេទិក​ជាខែល​ការពារ ភពអង្គារ​បាន​បាត់បង់​ដែន​ម៉ាញេទិក​ តាំង​ពី​រាប់ពាន់លាន​ឆ្នាំមុនមកម៉្លេះ ហើយ​នៅពេល​ដែល​លែងមាន​ដែនម៉ាញេទិក​ជា​ខែល​ការពារ ស្រទាប់​បរិយាកាស​ រួម​ទាំង​ម៉ូលេគុល​ទឹក​នៅលើ​​ភព​អង្គារ​ក៏​ត្រូវ​បាត់បង់​បន្តិចម្តងៗ ដោយ​ត្រូវ​រង​នូវ​កម្លាំង​ខ្យល់​ព្រះអាទិត្យ។ បន្ថែម​ពីលើ​នេះ​ទៅទៀត ការបាត់បង់​ស្រទាប់​បរិយាកាស​ ត្រូវ​​ធ្វើ​ឲ្យ​សីតុណ្ហភាព និង​​សម្ពាធ​នៅលើ​ដី​ភពអង្គារ​ក៏​ត្រូវ​ធ្លាក់ចុះ​ខ្លាំង​ផងដែរ ដែល​ជា​ហេតុ​ធ្វើ​ឲ្យ​ទឹក​មិន​អាច​ស្ថិត​នៅ​ជា​សភាព​រាវ​នៅលើ​ដីបាន ដោយ​មួយផ្នែក​ត្រូវ​ក្លាយ​ជា​ចំហាយទឹក​ ភាយចេញ​ទៅ​ក្នុង​បរិយាកាស បន្ទាប់មក​ត្រូវ​ខ្យល់ព្រះអាទិត្យ​បក់​នាំចេញ​ទៅ​ក្នុង​ទីអវកាស ចំណែក​មួយផ្នែកទៀត​ត្រូវ​ក្លាយ​ជាទឹកកក ឬ​ត្រូវ​រលាយចូល​ជាមួយ​រ៉ែ​ក្រោមដី។ ហេតុដូច្នេះហើយ​បាន​ជា ​ភពអង្គារ​ត្រូវ​ក្លាយ​ជា​ភព​ដែល​មាន​ស្រទាប់​បរិយាកាស​យ៉ាងស្តើង គឺ​ស្តើងជាង​បរិយាកាស​ផែនដី​រហូតដល់​ទៅ​ប្រមាណ​ជា ១០០ដង ចំណែក​នៅលើ​ដី​ភពអង្គារ​វិញ ក៏​លែងមាន​ទឹក បន្សល់​ទុក​នូវ​ផ្ទៃដី​ស្ងួតហែង​រហូតមកទល់​នឹង​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​៕
    6/28/2022
    7:34
  • បេសកកម្ម​អារតេមីស​ទី៣ (Artemis-III) ដែល​នឹង​បញ្ជូន​អវកាសយានិក​ទៅ​ចុះចត​លើ​ដីព្រះចន្ទ
    បន្ទាប់​ពី​បេសកកម្ម​ទី១ ដែល​បញ្ជូន​តែយានទទេ និង​បេសកកម្ម​ទី២ ដែល​មាន​ដឹក​អវកាសយានិក​ប៉ុន្តែ​​ត្រឹម​ហោះកាត់​មួយជុំព្រះចន្ទ បេសកកម្ម​ទី៣​វិញ គឺ​ជា​​ចំណុចរបត់​ដ៏​ចម្បងមួយ នៃ​គម្រោង​អារតេមីស គឺ​ការ​បញ្ជូន​អវកាសយានិក​ឲ្យ​ទៅ​ចុះចត​ដោយផ្ទាល់​លើដីព្រះច​ន្ទ ដើម្បី​បើកផ្លូវ​ឆ្ពោះទៅ​ការ​បង្កើត​មូលដ្ឋាន​អចិន្ត្រៃយ៍ ទុកប្រើ​សម្រាប់​ការធ្វើ​ដំណើរទៅ​កាន់​ភពអង្គារ។ បេសកកម្មអារតេមីសទី៣ (Artemis-3) គឺ​ជា​បេសកកម្ម​ដំបូង នៅ​ក្នុង​គម្រោង​អារតេមីស ដែល​ណាសា​នឹង​បញ្ជូន​អវកាស​យានិក​ឲ្យ​ទៅ​ចុះចត​លើ​ដីព្រះចន្ទ ហើយ​ជា​លើកទីមួយ រាប់​ចាប់តាំង​ពី​គម្រោងអាប៉ូឡូ ត្រូវ​បាន​បិទបញ្ចប់ កាល​ពី​ឆ្នាំ១៩៧២​កន្លងទៅ។ នៅ​ក្នុង​បេសកកម្ម​អារតេមីស​ទី៣​នេះ ក៏ស្រដៀងគ្នា​នឹង​បេសកកម្ម​ទី២​ដែរ អវកាសយានិក​ត្រូវ​ធ្វើ​ដំណើរ​ពី​ផែនដី​នេះ​ទៅ ​តាម​យាន Orion ហើយ​បាញ់បង្ហោះ​ដោយ​ប្រើ​រ៉ុកកែត​ធុន SLS។ ក្រោយ​ពី​ធ្វើ​ដំណើរ​ក្នុង​គន្លង​ជុំវិញ​ផែនដី ហើយ​អវកាសយានិក​បាន​ត្រួតពិនិត្យ​ប្រព័ន្ធ​ដំណើរការ​របស់​យាន​រួចរាល់​ហើយ Orion នឹង​បញ្ឆេះម៉ូទ័រ ដើម្បី​បង្កើន​ល្បឿន​ចេញ​ពី​គន្លង​ផែនដី ធ្វើ​ដំណើរ​ឆ្ពោះ​ទៅ​កាន់​គន្លង​ព្រះចន្ទ (TLI Burn) ដោយ​នៅពេល​ទៅដល់​ព្រះចន្ទ​នោះ Orion ត្រូវ​បញ្ឆេះម៉ូទ័រ​សាជាថ្មី ដើម្បី​អាច​ចូល​ទៅ​ក្នុង​គន្លង​ជុំវិញ​ព្រះចន្ទ ក្នុងគន្លង​ជាមួយគ្នា​នឹង​ស្ថានីយ៍ Gateway។ ក៏ប៉ុន្តែ សម្រាប់​បេសកកម្ម Artemis-3 នេះ ទីភ្នាក់ងារណាសា​បាន​សម្រេច​ថា នឹង​មិន​ពឹងផ្អែក​ទាំងស្រុង​លើ Gateway នោះទេ។ មានន័យថា ប្រសិនបើ​ Gateway ត្រូវ​បាន​សាងសង់​ចប់សព្វគ្រប់ ហើយ​ត្រូវ​បាញ់បង្ហោះ​យក​ទៅ​ដាក់​ក្នុង​គន្លង​ជុំវិញ​ព្រះចន្ទ អាច​មាន​ដំណើរការ​បាន Orion នឹង​ធ្វើ​ដំណើរ​ទៅ​ភ្ជាប់​ជាមួយ Gateway រួចហើយ ផ្ទេរ​អវកាសយានិក​ចេញ​ពី​ Orion ចូល​ទៅ​ក្នុង Gateway ហើយ​បន្ទាប់​មកទៀត ចេញ​ពី Gateway ចូល​ទៅ​ក្នុង Starship ដែល​ក្រុមហ៊ុន SpaceX ជាអ្នក​ទទួលបន្ទុក​បាញ់បង្ហោះ និង​បញ្ជូន​ទៅ​កាន់ Gateway នៅ​ក្នុង​បេសកកម្ម​ដាច់ដោយឡែក​មួយទៀត។ ផ្ទុយ​ទៅវិញ ប្រសិន​បើ​ Gateway នៅមិនទាន់​អាច​មាន​ដំណើរការ​ពេញលេញ​នៅឡើយទេ​នោះ Orion នឹង​ហោះ​ទៅ​ភ្ជាប់​ជាមួយ​ Starship ដោយផ្ទាល់។ ក្រោយ​ពី​បាន​ផ្ទេរ​អវកាសយានិក​ចេញ​ពី Orion រួចហើយ Starship នឹង​ផ្តាច់ខ្លួន​ចេញ​ ដើម្បី​​ដឹក​អវកាសយានិក​​ទៅ​ចុះចត​​លើ​ដីព្រះចន្ទ ដោយ​តាមគម្រោង គឺ​នឹង​ត្រូវ​ចុះចត​នៅ​ក្បែរ​តំបន់​ប៉ូល​ខាង​ត្បូងរបស់​ព្រះចន្ទ ជាទីតាំង ដែល​គេសង្ស័យថា អាច​មាន​វត្តមាន​ទឹកកក​នៅ​ក្រោម​ដី។ អវកាសយានិក ដែល​មាន​ស្រ្តីម្នាក់ផង ជាស្ត្រីទីមួយ ដែល​នឹង​ធ្វើ​ដំណើរ​ទៅ​ជាន់ដីព្រះចន្ទ នៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ នឹងត្រូវ​ស្ថិត​នៅលើ​ព្រះចន្ទ​នោះ នៅ​ក្នុងរយៈពេល​រហូតដល់​ទៅ​ជិតមួយសប្តាហ៍ (៦ថ្ងៃ) ក្នុងពេល​ដែល​យាន Orion បន្ត​ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​គន្លង​ជុំវិញ​ព្រះចន្ទ។ ក្រោយ​ពី​បញ្ចប់​បេសកកម្ម​លើ​ដីព្រះចន្ទ អវកាសយានិក​ ត្រូវ​​​ហោះចេញ​ពី​ព្រះចន្ទមកវិញ តាមយាន​ Starship ដដែល ដើម្បី​ត្រឡប់​ទៅ​តភ្ជាប់​ជាមួយ​យាន Orion ហើយ​ក្រោយ​ពី​ផ្ទេរអវកាសយានិក​ចេញ​ពី Starship យាន Orion ក៏​នឹង​ផ្តាច់ខ្លួន រួចហើយ​បញ្ឆេះម៉ូទ័រ​រុញ​យាន​ឲ្យ​ចេញ​ពី​គន្លង​ព្រះចន្ទ ហើយ​ធ្វើ​ដំណើរ​វិលត្រឡប់​មក​កាន់​ភពផែនដីវិញ ដោយ​ធ្វើ​ដំណើរ​ទៅតាម​គន្លង និង​យន្តការ​ដូចគ្នា​ទាំងស្រុង​ទៅនឹង​បេសកកម្ម​ទាំងពី​រ​លើកមុន គឺ Artemis-1 និង Artemis-2 ពោលគឺ ផ្នែក​ខាង​ក្រោយ​នៃ​យាន Orion (Service Module) ត្រូវ​ផ្តាច់ខ្លួន​ចេញ មុន​ពេល​ធ្វើ​ដំណើរ​ចូល​ទៅដល់​ក្នុង​ស្រទាប់​បរិយាកាសផែនដី ដោយ​ទុក​តែផ្នែក​ខាងមុខ គឺ ដែល​មាន​ដឹកអវកាសយានិក និង​មាន​ខែល​ការពារ​កម្តៅ ឲ្យ​ធ្វើ​ដំណើរ​ចូល​មក​ក្នុង​ស្រទាប់​បរិយាកាស និង​ចុះចត​លើ​ផ្ទៃទឹកសមុទ្រ៕
    6/6/2022
    7:42
  • បេសកកម្មអារតេមីសទី២ (Artemis-II)
    បន្ទាប់​ពី​បេសកកម្ម​ទី១ (Artemis-I) ដែល​ជា​បេសកកម្ម​គ្មាន​អវកាសយានិក ទីភ្នាក់ងារ​ណាសា​គ្រោង​ធ្វើ​បេសកកម្ម​ទី២ (Artemis-II) នៅ​ក្នុង​អំឡុង​ឆ្នាំ២០២៤ ដោយ​នៅ​ក្នុង​ដំណាក់កាល​ទីពីរនេះអារតេមីស​នឹង​មិន​ធ្វើ​ដំណើរ​ទៅ​ដោយ​ទទេ​នោះទេ ដោយ​នៅ​ក្នុង​យាន Orion នឹង​មាន​ដឹកអវកាសយានិក​ចំនួន ៤រូប​។ គោលដៅ គឺ​ធ្វើ​ដំណើរ​ទៅ​ហោះកាត់​មួយជុំ​ព្រះចន្ទ រួចហើយ​ត្រឡប់​មក​ផែនដីវិញ តែ​​មិនចុះចត​លើ​ដីព្រះចន្ទ។ ក្រោយ​ពី​ហោះចេញ​ពីដី ហើយ​ក្រោយ​ពី​​ប៊ូស្ទ័រទាំងពីរ និង​ Core Stage នៃកំណាត់ទីមួយ​ត្រូវ​បាន​ផ្តាច់​ចេញហើយ រ៉ុកកែត​កំណាត់ទី២ ឬ Upper Stage រួម​ជាមួយ​នឹង​យាន Orion ត្រូវ​ហោះចូល​ទៅ​ក្នុង​គន្លង​តារាវិថីទាប (Low Earth Orbit)។ ក្រោយ​ពី​ហោះមួយជុំ នៅក្នុង Low Earth Orbit នេះ ដោយ​ត្រូវ​ចំណាយពេល​ប្រមាណ​ជា ៩០នាទី Upper Stage នឹង​បញ្ឆេះម៉ូទ័រ​សាជាថ្មី ដើម្បី​រុញ​យាន Orion ឲ្យ​ទៅដល់​គន្លងតារាវិថីខ្ពស់ (High Earth Orbit) ដោយ​ចុងម្ខាង​នៅ​ត្រឹមប្រមាណ​ជាង ៣៧០គីឡូម៉ែត្រ ចំណែក​ចុងម្ខាង​ទៀត ចេញ​រហូតទៅដល់​ប្រមាណ​ជាង ១០ម៉ឺន​គីឡូម៉ែត្រ​ពីដី (ជិត ១ភាគ៣ នៃ​ចម្ងាយ រវាង​ផែនដី និង​ព្រះចន្)ទ។ នៅក្នុងអំឡុងពេល​ស្ថិត​ក្នុង​គន្លង​ជុំវិញផែនដី​នេះ អវកាសយានិក​​ត្រូវ​ពិនិត្យ និង​ធ្វើ​តេស្ត​បច្ចេកវិទ្យា​របស់​យាន ដោយ​ផ្តោត​សំខាន់​ទៅលើ​ប្រតិបត្តិការ ដែលគេ​ឲ្យឈ្មោះ​ជា​ភាសា​អង់គ្លេស​ថា « Proximity Operation Demonstration » ដើម្បី​ធ្វើ​តេស្ត​សមត្ថភាព​យាន​ ទាក់ទង​នឹង​ការ​ហោះស្កាត់ជួប និង​តភ្ជាប់យាន (Rendez-vous and docking) ដែល​ជា​ប្រតិបត្តិការចាំបាច់​ នៅ​ក្នុង​បេសកកម្ម Artemis-III ក៏ដូចជា​នៅ​ក្នុង​បេសកកម្ម​បន្តបន្ទាប់​ផ្សេងទៀត ទៅថ្ងៃអនាគត។ បន្ទាប់​ពី​បានធ្វើ​តេស្ត​ប្រតិបត្តិការ Proximity Operation Demonstration នេះ​រួចហើយ នៅក្នុងអំឡុងពេលដែល​យាន Orion ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​គន្លង​ជុំវិញ​ផែនដី​នៅឡើយ អវកាសយានិក​ត្រូវ​ផ្តោត​លើ​ចំណុច​ទីពីរ ដែល​ជា​ចំណុច​ដ៏​សំខាន់ នៅ​ក្នុង​បេសកកម្ម​ដែល​មាន​ដឹកអវកាសយានិក គឺ​ការ​​ពិនិត្យ​ប្រព័ន្ធយាន ដោយ​ផ្តោត​លើ​ប្រព័ន្ធ​ទំនាក់ទំនង (Deep Space Communication) ប្រព័ន្ធគោចរណ៍ (Deep Space Navigation) និង​ប្រព័ន្ធទ្រទ្រង់ជីវិត (Life Support System)។ ក្រោយ​ពី​ពិនិត្យមើលឃើញ​ថា ប្រព័ន្ធអស់ទាំងនេះ​មាន​ដំណើរការ​ត្រឹមត្រូវ​ អាច​ឲ្យ​អវកាសយានិក​ធ្វើ​ដំណើរ​ប្រកបដោយសុវត្ថភាព​បានហើយ ទើប​គេ​បញ្ឆេះម៉ូទ័រ​សាជាថ្មី ដោយ​លើកនេះ គេ​ត្រូវ​ប្រើម៉ូទ័រ ដែល​នៅ​ជាប់​នឹង​ Service Module របស់​​យាន​ Orion ដោយផ្ទាល់ ដើម្បី​បង្កើន​ល្បឿន​យាន​ឲ្យ​ចូល​ទៅ​ក្នុង​គន្លង ដែល​នាំ​ទៅ​កាន់ព្រះចន្ទ នៅក្នុង​យន្តការ​ដែល​គេ​ឲ្យឈ្មោះ​ថា Trans-Lunar Injection Burn (TLI)។ ​ការធ្វើដំណើរពី​ផែនដីទៅព្រះចន្ទ និង​ពីព្រះចន្ទត្រឡប់​មកផែនដីវិញ ដោយ​យាន Orion នេះ នឹង​ត្រូវ​ទៅតាម​គន្លង​មាន​រាងជាលេខ ៨ ហើយដែលគេហៅជាភាសាអង់គ្លេស​ថា « Free-Return Trajectory » មានន័យថា ជា​គន្លង ដែល​អាច​នាំ​យាន​ឲ្យ​ធ្វើ​ដំណើរ​ពីផែនដី ទៅព្រះចន្ទ និង​ពីព្រះចន្ទ​ត្រឡប់​មក​កាន់ផែនដីវិញបាន បើទោះជា​មិនមាន​កម្លាំងម៉ូទ័រ​បន្ថែម ដោយ​ប្រើ​ជំនួយ​ពី​កម្លាំងទំនាញ​របស់​ផែនដី និង​កម្លាំងទំនាញ​របស់​ព្រះចន្ទ។ តាមរយៈ​គន្លង​នេះ ក្រោយ​ពីបាន​បញ្ឆេះម៉ូទ័រ​ជាលើកចុងក្រោយ នៅ​ក្នុង​យន្តការ Trans-Lunar Injection Burn យាន Orion នឹង​បណ្តែតខ្លួន​ សំដៅ​ទៅ​ហោះកាត់​ពី​មុខព្រះចន្ទ (ឬពីឆ្វេងព្រះចន្ទ​​បើមើល​ពីផែនដី) រួចហើយ​កម្លាំងទំនាញ​របស់​ព្រះចន្ទ​នឹង​ទាញ​យាន​ឲ្យ​ហោះវាង​ពីក្រោយ សំដៅ​​ទៅ​ខាង​ស្តាំ​វិញ មុននឹង​ហោះសំដៅ​ត្រឡប់​មកកាន់ផែនដី ដោយ​មិន​ទាមទារ​ឲ្យ​មាន​ការបញ្ឆេះ​ម៉ូទ័រ​សាជាថ្មី លើកលែងតែ​ករណីចាំបាច់​ ដើម្បី​កែតម្រូវ​គន្លង​យាន ឲ្យ​ហោះ​សំដៅ​មក​កាន់ស្រទាប់​បរិយាកាសផែនដី ក្នុង​រង្វាស់​មុំ​ជាក់លាក់ណាមួយ។ ដំណើរត្រឡប់​ពី​ព្រះចន្ទ មកកាន់ផែនដី​វិញ​នេះ នឹង​ត្រូវ​ធ្វើ នៅ​ក្នុង​យន្តការ​ប្រហាក់ប្រហែលគ្នា ទៅនឹង​បេសកកម្ម Artemis-I ដែរ៕
    5/22/2022
    7:31
  • បេសកកម្មអារតេមីសទី១ (Artemis-I) ទៅកាន់ព្រះចន្ទ
    Artemis-I គឺជាបេសកកម្មទី១ នៃគម្រោងអារតេមីសរបស់ណាសា ដើម្បីបញ្ជូនមនុស្សទៅកាន់ព្រះចន្ទ ក្នុងគោលដៅបោះទីតាំងអចិន្រ្តៃយ៍ និងដើម្បីធ្វើជាមូលដ្ឋាន សម្រាប់បេសកកម្មបញ្ជូនមនុស្សទៅកាន់ភពអង្គារ។ នៅក្នុងបេសកកម្ម​ទី១​នេះ នឹង​មិនមាន​ដឹកអវកាសយានិក​នោះទេ ដោយ​មានតែ​តួយាន​ទទេ​តែប៉ុណ្ណោះ ដើម្បី​ជាការ​សាកល្បង​បច្ចេកវិទ្យា​រ៉ុកកែត និង​យានអវកាសថ្មី មុននឹង​ឈាន​ទៅ​ដឹកអវកាសយានិក។ បេសកកម្ម Artemis-1 ត្រូវ​បាញ់បង្ហោះ ដោយ​ប្រើ​​រ៉ុកកែត SLS ដោយ​​បាញ់បង្ហោះចេញ​ពី​​ Launch Pad 39B (Cape Canaveral, Florida) ដែល​ជា​ទីតាំង​ប្រវត្តិសាស្រ្តមួយ ​ដែលគេ​ធ្លាប់​ប្រើ ដើម្បី​បាញ់បង្ហោះ​យាន​ទៅកាន់​ព្រះចន្ទ កាល​ពី​ក្នុង​គម្រោង​អាប៉ូឡូ។ ជិតដល់ពេល​បាញ់បង្ហោះ អ៊ីដ្រូសែន និង​អុកស៊ីសែន ​ត្រូវ​គេ​បង្ហូរ​ចូល​ទៅបំពេញ​ធុងឥន្ធនៈ ហើយ​បន្ទាប់មកទៀត ការរាប់ថយក្រោយ (Countdown) ត្រូវ​ចាប់ផ្តើម​នៅ ១៥វិនាទី​មុន​ ឬ T-15seconds។ ការបញ្ឆេះម៉ូទ័រ​ត្រូវ​ចាប់ផ្តើម​ពី​ម៉ូទ័រទាំង ៤ របស់ Core Stage ហើយ​បន្ទាប់មកទៀត ទើប​ម៉ូទ័រ​របស់ប៊ូស្ទ័រ​ត្រូវ​ចាប់ផ្តើម ​​​បង្កើត​ជា​កម្លាំងដំណោលសរុប​រហូតដល់​ទៅ​ជិត ៤ម៉ឺន​គីឡូញូតុន រុញ​តួរ៉ុកកែត ដែល​មាន​ទម្ងន់សរុប​ជិត ៣ពាន់តោន ​ឲ្យ​ហោះចេញ​ពីទីតាំងបាញ់បង្ហោះ។ ៩០វិនាទីក្រោយ​បាញ់បង្ហោះ រ៉ុកកែតបង្កើន​ល្បឿន​រហូត​ដល់​កម្រិតមួយ ដែល​សម្ពាធ ដោយ​កម្លាំងកកិត​ដោយ​ស្រទាប់​បរិយាកាស ទៅលើ​តួរ៉ុកកែត ត្រូវ​កើនឡើង​ដល់​កម្រិត​អតិបរមា ដែលគេ​ហៅ​ជាភាសា​អង់គ្លេសថា Maximum Dynamic Pressure (Max Q)។ ប្រមាណជា ២នាទី ក្រោយ​បាញ់បង្ហោះ រ៉ុកកែត​ធ្វើ​ដំណើរទៅដល់​រយៈកម្ពស់​ប្រមាណ​ជា ៤៥គីឡូម៉ែត្រ​ពីដី ប៊ូស្ទ័រទាំងពីរ​ប្រើអស់ឥន្ធនៈ ហើយ​ក៏​ត្រូវ​ផ្តាច់ខ្លួន​ចេញ ដោយ​ទុក​តែ Core Stage ជាមួយ​នឹង​​ម៉ូទ័រ RS-25 ទាំង ៤គ្រឿង ជា​អ្នក​បន្ត​ដំណើរទៅមុខ ឆ្ពោះ​ទៅកាន់​គន្លង​តារាវិថី​ជុំវិញផែនដី។ ក្រោយ​ពី​រ៉ុកកែត​ធ្វើ​ដំណើរ​ចេញ​ផុត​ពី​ស្រទាប់​បរិយាកាស សម្បកដែក​ដែល​ស្រោប​ពី​ខាង​ក្រៅ ដើម្បី​ការពារ​យាន Orion ពី​ភាពកកិត​នឹង​ស្រទាប់​បរិយាកាស ក៏​ត្រូវ​ផ្តាច់ចេញ ហើយ​ប្រមាណ​ជា ៤០វិនាទី​ក្រោយ​មកទៀត ប្រព័ន្ធសុវត្ថិភាព (Launch Abort System) ដែល​លែង​ចាំបាច់​ទៀតហើយ​នោះ​ក៏​ត្រូវ​ផ្តាច់​ចេញ​ពីតួយានផងដែរ។ ប្រមាណជា ៨នាទី​ក្រោយ​បាញ់បង្ហោះ នៅពេល​ដែល​រ៉ុកកែត​ធ្វើ​ដំណើរ​ទៅដល់​រយៈកម្ពស់​ប្រមាណ​ជា​ជាតិ ១៦០គីឡូម៉ែត្រ​ពីដី ហើយ​រ៉ុកកែត​ក៏​​បង្កើនល្បឿន​ដល់​កម្រិត​មួយ ដែលគេ​ចង់​បានហើយ​នោះ ម៉ូទ័រទាំង ៤គ្រឿង​ត្រូវ​គេ​ពន្លត់ (Main Engine Cut-off) ហើយ​ Core Stage ក៏​ត្រូវ​គេ​ផ្តាច់​ចេញ ដោយ​ទុក​តែ Upper Stage ឲ្យ​នៅ​ភ្ជាប់​ជាមួយ​នឹង​យាន Orion។ ក្រោយ​ពី​ផ្តាច់​ចេញពី Core Stage ផ្ទាំងសូឡា ចំនួន ៤ ដែល​នៅ​ជាប់​នឹង​យាន Orion ក៏​ត្រូវ​គេ​ពន្លាត​ចេញ ដើម្បី​អាច​ចាប់ផ្តើម​ផលិត​ថាមពលអគ្គិសនី​ដោយខ្លួនឯង ហើយ​បន្ទាប់មកទៀត ម៉ូទ័រ​របស់​កំណាត់​ទី២ ក៏​ត្រូវ​គេ​ចាប់ផ្តើម​បញ្ឆេះ ក្នុងយន្តការមួយ ដែលគេ​ហៅ​ជាភាសា​អង់គ្លេស​ថា Perigee Raise Maneuver ដើម្បី​រុញ​យាន​ឲ្យ​ចូល​ទៅ​ក្នុង​គន្លង​តារាវិថី​ ក្នុងរយៈកម្ពស់ ចន្លោះ​ពី​​ប្រមាណ​ជា ៥០០គីឡូម៉ែត្រ​ ទៅ ១៨០០គីឡូម៉ែត្រ​ពីដី (គន្លងតារាវិថីទាប ឬ Low Earth Orbit)។ ប្រមាណ​ជា​ជាង ១ម៉ោង ក្រោយ​បាញ់បង្ហោះ និង​ក្រោយ​ពីធ្វើ​ដំណើរ​បាន​មួយជុំផែនដី Upper Stage ត្រូវ​បញ្ឆេះម៉ូទ័រ​សាជាថ្មីម្តងទៀត នៅក្នុង​យន្តការ​ដែល​គេ​ឲ្យឈ្មោះ​ថា Trans-Lunar Injection Burn (TLI) ដើម្បី​រុញ​យាន​ Orion ឲ្យ​ចេញ​ពី​គន្លង​តារាវិថី​ជុំវិញ​ផែនដី ហើយ​ធ្វើ​ដំណើរ​សំដៅ​ទៅកាន់​គន្លង​របស់​ព្រះចន្ទ។ នៅពេល​ទៅដល់​ចម្ងាយ​ប្រមាណ​ជា ១០០គីឡូម៉ែត្រ​ពី​​ព្រះចន្ទ យាន Orion ត្រូវប្រើ​ម៉ូទ័រ ដែល​នៅ​ជាប់​នឹង Service Module ដើម្បី​បន្ថយល្បឿន ហើយ​ចូល​ទៅ​ក្នុ​ងគន្លង​​ជុំវិញ​ព្រះចន្ទ។ ក្រោយ​ពីធ្វើ​ដំណើរជុំវិញ​ព្រះចន្ទ​រួចហើយ Orion នឹង​បញ្ឆេះម៉ូទ័រ​សាជាថ្មី​ម្តងទៀត ដើម្បី​បង្កើន​ល្បឿន​ឲ្យ​ចេញផុត​ពី​គន្លង​​ជុំវិញ​​ព្រះចន្ទ ហើយ​ធ្វើ​ដំណើរ​សំដៅ​ត្រឡប់​មក​កាន់​ភពផែនដីវិញ ដោយ​ធ្វើ​ដំណើរទៅតាម​គន្លងមួយ ដែល​នឹង​ត្រូវ​នាំ Orion ឲ្យ​ហោះសំដៅ​ចូល​រហូត​ទៅដល់​ស្រទាប់​បរិយាកាស​ផែនដី។ ​នៅ​ពេល​ដែល​យាន Orion ធ្វើ​ដំណើរ​មក​ដល់​ក្នុង​ចម្ងាយ​ប្រមាណ​ជា ៥ពាន់​គីឡូម៉ែត្រ​ពី​ដី Service Module ដែល​គេ​លែងត្រូវការ​ទៀតហើយ​នោះ នឹង​ត្រូវ​ផ្តាច់ខ្លួនចេញ ដោយ​ទុកតែ Crew Module ឲ្យ​ហោះ​សំដៅ​​មកកាន់​ស្រទាប់​បរិយាកាស​ផែនដី ហើយ​មុនពេល​មកដល់​ស្រទាប់​បរិយាកាស Crew Module (ដែល​មាន​រាង​ជា​សាជី) ត្រូវ​បង្វិល​​ត្រឡប់​ខ្លួន ដើម្បី​ធ្វើ​យ៉ាងណា​ឲ្យ​ផ្នែក​ដែល​មាន​ខែល​ការពារ​កម្តៅ​ស្ថិត​នៅ​ខាងមុខ ដើម្បី​ការពារ​តួយាន​ពី​ភាព​កកិត​នឹង​ស្រទាប់​បរិយាកាស។ ដំណើរចូល​មក​កាន់ស្រទាប់​បរិយាកាស​ផែនដី ដែល​គេ​ហៅជាភាសាអង់គ្លេស​ថា « Reentry » ចាប់ផ្តើម​នៅ​រយៈកម្ពស់​ប្រមាណ​ជា ១២០គីឡូម៉ែត្រ​ពីដី ដោយ​នៅពេលនោះ Orion ធ្វើ​ដំណើរ​ក្នុងល្បឿន​រហូតដល់​ទៅ​ប្រមាណ​ជា ១១គីឡូម៉ែត្រ​ក្នុង​មួយវិនាទី មុននឹង​បន្ថយល្បឿនបន្តិចម្តងៗ ដោយសារ​ភាពកកិត​នឹង​ស្រទាប់​បរិយាកាស ហើយ​នៅ​ពេលដែល​ Orion ធ្វើ​ដំណើរ​ចូលមកដល់​រយៈកម្ពស់​ប្រមាណ​ជា ៧ពាន់​ម៉ែត្រ​ពីដី ឆ័ត្រយោង​តូច​ចំនួន​ពីរ​ត្រូវ​បើក​ចេញ ដើម្បីឲ្យ​យាន​បន្ថយល្បឿន​បាន​កាន់តែ​យឺត មុននឹង​អាច​បើក​ឆ័ត្រ​យោងធំៗ​ទាំង ៣ ឲ្យ Orion ធ្លាក់ចុះសន្សឹមៗ ទៅលើ​ទឹកសមុទ្រ៕
    5/21/2022
    8:06

Über ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ពិភពលោក

Sender-Website

Hören Sie ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ពិភពលោក, ភ្ញៀវប្រចាំថ្ងៃ und viele andere Radiosender aus aller Welt mit der radio.de-App

ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ពិភពលោក

ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ពិភពលោក

asdf 1

Jetzt kostenlos herunterladen und einfach Radio & Podcasts hören.

Google Play StoreApp Store

ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ពិភពលោក: Zugehörige Podcasts

ប្រវត្តិសាស្រ្ត​ពិភពលោក: Zugehörige Sender